کیفیت آب در آبیاری قطره ای وتاثیرات آن بر محصول
کیفیت آب در آبیاری قطره ای یکی از مهم ترین مسائل و اقداماتی است که باید بررسی شود.تقریبا تمام سیستم های آبیاری قطره ای نیاز به آبی با کیفیت خوب دارند.اما کیفیت آب در آبیاری قطره ای واژه خوب مفهوم گسترده ای داشته و بدان معنی نیست که آب های بد را نمی توان در آبیاری قطره ای مصرف کرد.زیرا با تغییر برخی از معیارها در طرح و یا انتخاب قطره چکان های مناسب ممکن است از آب های با کیفیت نسبتا بد هم بتوان استفاده نمود.در هر حال عدم توجه به مساله کیفیت آب در آبیاری قطره ای و در نظر گرفتن تمهیدات تصفیه و اصلاح شیمیایی ممکن است در آینده بهره برداری از سیستم را با اشکال مواجه سازد.توجه به کیفیت آب تنها مربوط به گرفتگی قطره چکان ها و رسوب مواد شیمیایی در داخل لوله ها و خروجی ها نیست بلکه کیفیت آب بر خاک و گیاه نیز تاثیر مستقیم دارد.مثلا در هنگام آبیاری با آب شور و یا در خاک هایی که شور شده اند باید مقداری آب اضافی به زمین داده شود تا محیط رشد ریشه ها از نمک شسته شود که این امر باعث افزایش ظرفیت سیستم می گردد.بنابراین توصیه می شود قبل از طراحی سیستم آبیاری قطره ای از آب مورد استفاده در سیستم ، نمونه گیری و پس از انجام آزمایش های شیمیایی بر روی آب لازم است نتایج آن را مورد تفسیر قرار داده شود ،تا بر اساس این اطلاعات بتوان نیاز آبیاری و ظرفیت سیستم را محاسبه نموده و قطره چکان هایی که مناسب باشند انتخاب نمود.
آب ممکن است از چندین لحاظ برای آبیاری قطره ای مناسب نباشند .مثلا:
به لحاظ شیمیایی و ساختار یونی ،آب می تواند با گیاه و خاک و سیستم آبیاری قطره ای در تعارض باشد که نتیجه آن عبارت خواهد بود از
-کاهش یا از بین رفتن محصول
-خراب شدن وضعیت فیزیکی خاک
-از بین رفتن وسایل وتجهیزات آبیاری
-از بین رفتن سرمایه و آب وهزینه هائی ک زارع انجام می دهد.
به لحاظ فیزیکی نیز آب ممکن است،حاوی موادی باشد که تجهیزات آبیاری و عملکرد سیستم در تعارض قرار گیرد.از نتایج این شرایط نیز عبارت خواهد بود از:
-عدم یکنواختی پخش آب
-گرفتگی قطره چکانها
-کاهش راندمان آبیاری
-کاهش محصول به دلیل عدم یکنواختی توزیع آب در سطح مزرعه
-از کار افتادن سیستم آبیاری
ویژگی های بیولوژیک آب نیز بر عملکرد سیستم کیفیت آب در آبیاری قطره ای موثر است.گرفتگی قطره چکان ها و لوله های آبیاری به دلیل وجود جلبک و یا مواد حاصله از فعالیت جمعیت میکروبی آب از جمله عوامل یا خصوصیات بیولوژیک آب است.تمام این عوامل اگر در هنگام طراحی در نظر گرفته نشوند باعث نامعتبر شدن مهندس یا شرکت طراح و مجری سیستم های آبیاری قطره ای می گردد.بنابراین لحاظ کردن خصوصیات کیفیت آب در آبیاری قطره ای جزء واجبات طراحی یک سیستم است.این کار در صورتی امکان پذیر خواهد بود که از آب نمونه گیری کرده و پارامترهای مورد نیاز در آزمایشگاه اندازه گیری گردد.البته واکنش های محیطی نیز می تواند هم با گیاه و هم با تجهیزات آبیاری قطره ای در تعارض باشد.مثلا دمای هوا و یا تابش آفتاب می تواند رشد جلبک ها،تغییر قطر روزنه قطره چکان و برخی دیگر از خصوصیات سیستم را تغییر دهد.
هر مهندسی طراح ملزم به ارائه گزارش فنی در مورد کیفیت آب و پیامدهای استفاده از آن به کارفرما می باشد .این گزارش باید مستدل بوده و واقعیت های موجود به اطلاع کارفرما برسد حتی اگر این اطلاعات منجر به عدم اجرای طرح گردد.هیچ گزارشی مستدل بدون انجام اندازه گیری ها و تفسیر نتایج آزمایشگاهی امکان پذیر نمی باشد.اگر چنانچه به دلایلی مهندسی طراح از یک آب غیر متعارف در طرح را نیز ارائه کند تا زبان های ناشی از کیفیت نامناسب آب به حداقل برسد.مهندس طرح باید حتی المقدور خود اقدام به نمونه گیری آب کرده و بر نحوه انجام آزمایشات نیز نظارت داشته باشد تا طراحی براساس داده های واقعی انجام پذیرد.
نمونه برداری از آب
نمونه ای که برای انجام آزمایشات کیفی برداشت می شود باید معروف منبع آب مورد استفاده در طول سال باشد.اگر منبع آب یک چاه است نمونه گیری زمانی انجام شود که پمپ نیم ساعت یا بیشتر کار کرده باشد تا کیفیت آب وضعیت عادی بخود گرفته باشد اما اگر آبی که در آبیاری قطره ای مصرف می کنید از آب لوله کشی شهر یا روستا تامین می شود شیر آب را بمدت چند دقیقه باز کنید تا آب داخل لوله ها خارج شده و سپس اقدام به نمونه گیری نمایید.در قنات ،کانالها و یا رودخانه نمونه آب را از وسط آبراهه و کمی زیر سطح آب تهیه نموده و از برداشت نمونه از حاشیه جویها و کانالها که در تماس نزدیک با خاک یا جدار کانال می باشد خودداری کنید.در صورتی که تشخیص دهید،کیفیت آب در طول سال متغیر است ،زمانی اقدام به نمونه گیری کنید که آب در بدترین وضعیت کیفی می باشد.مثلا اکثر رودخانه ها در بهار پر آب بوده و کیفیت آب نیز خوب است حال آنکه در فصل تابستان غلظت املاح در آن زیاد و از کیفیت خوبی برخوردار نمی باشد.بنابراین نمونه گیری در این زمان ارجح تر است و یا برعکس اگر مواد معلق در زمان خاصی از سال در آبراهه بیشتر است،نمونه گیری در آن زمان انجام گیرد.
ظرفی را که برای نمونه گیری کیفیت آب در آبیاری قطره ای در نظر میگیرید ترجیحا شیشه ای انتخاب کنید و آن را قبلا با آب تمیز شسته و خشک کنید.در صورت عدم دسترسی به ظروف شیشه ای می توانید از ظروف پلاستیکی سفید که از مواد درجه یک ساخته شده اند استفاده کنید .گنجایش یک تا دو لیتر برای ظروف کفایت می کند.در هنگام نمونه برداری باید سعی شود تا ظروف کاملا پر از آب شده باشد و تمام هوای موجود در آن خارج گردد.همیشه دو نمونه از آب تهیه کنید.در یکی از آنها که مخصوص اندازه گیری آهن می باشد 10 قطره اسید کلریدریک اضافه نمایید و در دیگری که سایر عناصر و پارامترهای اندازه گیری خواهد شد هیچ گونه ماده ای اضافه نماییم.درب ظروف را کاملا بسته و با ذکر تاریخ نمونه برداری آنها را برچسب زده و بلافاصله به آزمایشگاه ارسال نمایید.
کیفیت آب در آبیاری قطره ایی بسیار مهم است و لوله پلی اتیلن شیراز برای برداشت بهتر محصولات شما در خدمتتان است تا بهترین روند را در آبیاری قطره ای با استفاده از لوله های پلی اتیلن داشته باشید.
علاوه بر کیفیت آب نکته مهمه دیگری که در آبیاری قطره ای درختان آمده است میتواند به شما در افزایش کیفیت تولید و بهره وری یاری دهد.
بدون دیدگاه